Nieuws berichten rond Femicide en familiaal geweld


Femicide en poging tot femicide, maar ook (extreem) partnergeweld komt veel vaker voor dan je denkt. Het is vaak als je erop gaat letten dat het op begint te vallen en dat is wat we nu net willen bereiken. 
Meer bewustwording, maar ook vooral meer kennis over de signalen leren herkennen en eventueel hulp te bieden. 

 


Naskah (42, voor altijd)

Naskah (42) sterft in dodelijke brand in Bonheiden, maar nu blijkt er meer aan de hand: partner (55) aangehouden voor moord

Het parket in Mechelen is een onderzoek opgestart naar moord na de dodelijke brand in het appartementsgebouw in Bonheiden. Daarbij kwam de 42-jarige Naskah om het leven. Haar partner Ali (55) werd intussen opgepakt en opgesloten in de gevangenis.


Afgelopen zaterdag werden de hulpdiensten opgeroepen naar de Zware Leeuwstraat in Bonheiden. In een appartementsgebouw woedde een felle brand. Bij aankomst van de brandweer stond de 55-jarige bewoner buiten met zijn twee kinderen. Zijn vrouw bevond zich nog in het appartement. Ondanks hun snelle hulp kwam alle hulp te laat voor de vrouw.

Na de bluswerken startte de politiezone bodukap (Bonheiden, Duffel, Sint-Katelijne-Waver en Putte) een onderzoek op. “Het labo van de Federale Gerechtelijke Politie en de branddeskundige gingen diezelfde nacht nog ter plaatse om de eerste bevindingen te doen”, zegt het parket vandaag in een persmededeling. “Er werd dan ook een gerechtelijk onderzoek opgestart met het oog op een autopsie.”

Uit die eerste bevindingen van de branddeskundige blijkt nu dat het om een opzettelijke brandstichting gaat. Bovendien brachten de bevindingen van de wetsdokter aan het licht dat de vrouw met geweld om het leven zou zijn gebracht. “En dat de doodsoorzaak niet uitsluitend te wijten kan zijn aan de brand”, klinkt het nog bij het parket.

Voorgeleid

Maandag kwam zowel de politie, het labo, het parket en de branddeskundige ter plaatse voor een afstapping. In de loop van maandag werd de 55-jarige partner van Naskah opgepakt door de politie. ‘s Middags werd hij voorgeleid bij de onderzoeksrechter in het Mechelse gerechtsgebouw. “En aangehouden op verdenking van moord”, besluit de parketwoordvoerder. “De man ontkent zijn betrokkenheid bij de feiten wel.”

Het onderzoek wordt intussen verder gezet door de politie onderleiding van de onderzoeksrechter. Vrijdag verschijnt de vijftiger voor de raadkamer.


Olivia (36, voor altijd)

Olivia (36), de vrouw die in de nacht van maandag op dinsdag dood werd aangetroffen in haar appartement in de Generaal Lemanstraat in Etterbeek (Brussel), zou met zwaar geweld om het leven gebracht zijn. Dat meldt Sudinfo. De partner van de Roemeense vrouw (42) is als hoofdverdachte opgepakt. De doorgaans rustige buurt reageert zwaar geschokt op de feiten.


De 42-jarige man van Olivia werd maandagnacht meteen gearresteerd. Hij wordt nu verdacht van onopzettelijke doodslag. Volgens de eerste verklaringen van haar familie zou Olivia “gruwelijk” mishandeld geweest zijn voor ze werd vermoord. In die getuigenissen wordt ook gezegd dat de vrouw fysiek werd aangevallen en daarna werd neergeschoten door de man met wie ze sinds enkele maanden een relatie had.

“Ze is met een onvoorstelbare wreedheid vermoord en mishandeld door iemand met wie ze nog maar kort samen was”, klinkt het. “Daarna is ze doodgeschoten. Een man in wie ze vertrouwen had, maar die een monster bleek te zijn. De marteling die ze in haar laatste momenten heeft moeten doorstaan, is onvoorstelbaar en laat ons allen met verscheurde zielen achter.” Ook de buurt reageert vol ongeloof op de moord. De Generaal Lemanstraat staat bekend als een doorgaans rustige buurt waar de buren over het algemeen ook heel vriendelijk zijn. “Er gebeurt hier eigenlijk nooit iets,” vertelt een lokale handelaar.

Roemenië

De familie van Olivia kampt nog met een ander probleem. Ze willen haar lichaam laten repatriëren naar Roemenië om haar te begraven in haar thuisland, maar die kosten liggen heel hoog. Toch wil de familie haar graag een christelijke begrafenis geven, samen met haar naasten.

Het parket bevestigt intussen aan Sudinfo dat er een onderzoek is gestart naar onopzettelijke doodslag. Verdere details worden momenteel niet vrijgegeven. De jonge moeder had haar geboorteland Roemenië achtergelaten en wilde in ons land een betere toekomst uitbouwen. Ze was lerares Frans, en dus was Brussel geen onlogische keuze. De man die werd opgepakt, is ook van Roemeense afkomst.

 

Diana (39, voor altijd) - deel 1

Verdachte opgepakt voor dodelijke steekpartij in Eeklo, het gaat om partner van slachtoffer

Het incident vond plaats rond 8.30 uur, op de parking van het psychiatrisch centrum Sint-Jan, in Eeklo. Wat er precies gebeurd is, wordt nog onderzocht. Feit is dat een vrouw er neergestoken werd. "We hebben geprobeerd om zo snel mogelijk de eerste hulp te bieden, en we hebben meteen de hulpdiensten verwittigd", klinkt het bij de directeur van het psychiatrisch centrum Kenneth Nuytinck. 

Hulp mocht niet meer baten, en het slachtoffer overleed ter plaatse. Nuytinck laat weten dat noch het slachtoffer, noch de dader iets met het ziekenhuis te maken heeft. Het zou dus niet gaan om een patiënt of iemand van het verplegend personeel. 

Het slachtoffer had volgens onze informatie net haar twee kinderen afgezet op school. 

Doorsteek voor passanten

Dat een passant over het domein loopt, is trouwens niet vreemd. Het domein wordt namelijk gebruikt als doorsteek tussen 2 verschillende wijken in de stad. Volgens de directeur hebben verschillende mensen het incident dan ook gezien.

Volgens de directeur is de dader na het incident op de vlucht geslagen. "De politie heeft snel erna een verdachte kunnen oppakken, het gaat om de 39-jarige partner van de vrouw", bevestigt het parket van Oost-Vlaanderen. "Hij zal nu verhoord worden."

Veel meer informatie wil het parket voorlopig niet kwijt, om het onderzoek niet te schaden. "We hebben een onderzoeksrechter gevorderd en ook de wetsarts en het afstappingsteam van de Federale Gerechtelijke Politie zijn ter plaatse."

Rouwregister op school van kinderen

Het College Ten Doorn in Eeklo legt ondertussen in 1 van zijn basisscholen een rouwregister. De kinderen van het slachtoffer zitten er in de eerste kleuterklas en in het 5de leerjaar. De school bracht de klasgenootjes op de hoogte, en richt nu ook een rouwhoek in. Ook de andere klassen zullen er aandacht aan besteden. 

 


Diana (39, voor altijd - deel 2)

Al eerder alarmsignalen, en toch werd Diana in Eeklo doodgestoken door haar partner: werd er een inschattingsfout gemaakt?

Na de dood van Diana (39) in Eeklo enkele dagen geleden, klinkt de vraag: is er een inschattingsfout gemaakt? Er waren al eerder alarmsignalen, maar helaas kwam het tot dodelijk intrafamiliaal geweld. "De politie is er om veiligheid te installeren, maar je kan dat niet creëren als je het gevaar niet herkent", zegt Valerie Swennen, verbindingsofficier van Veilig Huis, in De Zevende Dag. 

"Het is onmogelijk om dit nog langer vol te houden, omdat hij alle grenzen van het toelaatbare heeft overschreden. Vroeger viel hij mij niet lastig als de kinderen erbij waren. Maar nu doet hij het ook wanneer de kinderen erbij zijn. Sorry, ik ben zelfs beschaamd om het te beschrijven, maar hij kan zijn handen niet thuishouden."

Eerdere signalen

En ook in dit verhaal waren er eerdere signalen. "Vanaf 1 maart waren er aanwijzingen van problemen", zegt Rik Vanreusel, die als advocaat de verdachte bijstaat. "De politie van Eeklo is ingelicht, en er is gewerkt om het gezin opnieuw op de rails te krijgen. Mijn cliënt heeft op een bepaald moment beslist om het gezin te verlaten, om uit de conflictsituatie te stappen. Hij is dan naar Oekraïne gegaan. Hij is eind april, begin mei teruggekeerd. Hij koesterde de hoop om nog aan te knopen bij het verleden, maar het slachtoffer zei heel duidelijk nee."

Vorig weekend moest de politie nog tussenbeide komen, na een incident met een schaar. "Er is een ruzie geweest tussen het slachtoffer en mijn cliënt en hij heeft haar inderdaad met een nagelschaartje verwond", zegt Vanreusel.

Na het weekend - op 19 mei - komt de politie opnieuw ter plaatse, klinkt het bij Vanreusel. "Hij is toen gesommeerd om de woning te verlaten. Men kon toen nergens met hem terecht, hij is een Oekraïense vluchteling, spreekt de taal niet. De politie heeft er dan voor gezorgd dat hij bij de nachtopvang van het CAW in Gent terechtkon, waar hij wel vrij was om te komen en te gaan. Hij is nooit van zijn vrijheid beroofd geweest."

Of er voorwaarden aan verbonden waren - zoals een contactverbod - is op dit moment niet helemaal duidelijk. 
De ochtend nadien is hij opnieuw naar Eeklo getrokken, en heeft hij Diana doodgestoken. 

"Hij beseft langzaam wat hij gedaan heeft en wat de gevolgen zijn. Hij heeft veel spijt, veel wroeging. Hij wil de klok terugdraaien, maar dat kan niet meer", klinkt het bij Vanreusel.Werd er een inschattingsfout gemaakt?


"Het is fataal afgelopen, dus het blijkt heel duidelijk dat de maatregel niet adequaat was", analyseert Valerie Swennen, verbindingsofficier bij Veilig Huis. In de Veilige Huizen, de vroegere Family Justice Centers, werken politie, justitie en hulpverlening samen om intrafamiliaal geweld op te lossen. "Misschien was er een gebrek aan controle? Of misschien was er een gebrek aan inschatting hoe hoog het risico was. Ik hoor dat er voorheen al een incident was. Als ik dat hoor, gaan er toch serieuze alarmbellen rinkelen. Dan denk ik dat we toch moeten kijken hoe die inschatting gemaakt werd."

Volgens Vanreusel stond "het niet in de sterren geschreven" dat dit fataal zou aflopen. "Maar mijn cliënt is uiteraard verantwoordelijk voor het overlijden en het slachtoffer is ook duidelijk het slachtoffer. Ik wens alleen niet mee te gaan in het verhaal dat de politie te weinig gedaan heeft. Dit is een genuanceerd verhaal."

Al heeft Swennen het daar wel wat moeilijk mee. "Ik vind het moeilijk om te horen dat het niet in de sterren geschreven stond. Op basis van de weinige info die ik nu heb, gaan alle alarmbellen af. We weten dat de scheiding een extreme trigger is voor potentieel dodelijk geweld."

Ook zij wil niet naar de politie wijzen. "We hebben de kennis, we weten zoveel meer dan voorheen. In veel situaties kunnen we de hulpverlening stapsgewijs opbouwen. Dat is ook wat het Veilig Huis betracht. Maar soms is er een acute situatie, een escalatie, een verhoogd risico. En dan zitten we met een politieorganisatie, waar eerstelijnsagenten de inschatting moeten maken. Zij doen hun uiterste best, maar ze zijn overbevraagd en moeten zich specialiseren in 106 fenomenen."

"De politie is er om veiligheid te installeren, maar je kan dat niet creëren als je het gevaar niet herkent." Op basis van wat Swennen nu hoort, zou zij "100 procent" ingezet hebben op veiligheid. "Ik denk spontaan aan een dwangmaatregel of een applicatie bij het slachtoffer waarbij de pleger gemonitord wordt en alle alarmbellen afgaan als hij in haar buurt komt."

Dit verhaal bewijst voor haar opnieuw dat de kennis toch vaak nog ontbreekt. "We hebben deze week nog twee vrouwen verloren, er was het verhaal van de kindjes in Nederland. We weten dat er verhoogde risicofactoren zijn, er zijn richtlijnen voor politie. Er is kennis genoeg. Maar als we het gevaar niet herkennen, dan gaan we deze verhalen over dodelijk geweld blijven horen."

 


"Dynamieken achter femicide beter begrijpen": onderzoekscomité tegen gendergerelateerd geweld schiet uit de startblokken

Het wetenschappelijk onderzoekscomité om gendergerelateerd geweld beter te bestuderen en aan te pakken in België, is officieel voorgesteld. Het zal femicides en gendergerelateerde moorden analyseren, om op basis daarvan voorstellen te doen over wat beter kan. "We willen de dynamieken achter femicide beter begrijpen", vertelt voorzitter Sarah Van Praet.

In de 'femicidewet' die sinds 2023 van kracht is, voluit de 'Wet voor de preventie en de bestrijding van femicides en gendergerelateerde dodingen', was de oprichting van dit comité al opgenomen. Vandaag werd het nieuwe onderzoekscomité officieel voorgesteld.

"Femicide is het doden van een vrouw omdat ze een vrouw is. Dat is de wetenschappelijke definitie, maar die moorden hebben ook veel te maken met de genderpatronen in onze patriarchale maatschappij", vertelt criminoloog Sarah Van Praet. Zij is verbonden aan het Nationaal Instituut voor Criminalistiek en Criminologie (NICC) en kersvers voorzitter van het nieuwe comité.

"Er is een structureel onevenwicht tussen mannen en vrouwen in onze maatschappij. Daardoor hebben we andere normen en verwachtingen in functie van gender."

 

" Dit probleem is niet nieuw, maar we zijn het sinds kort anders gaan bekijken "
Sarah Van Praet, voorzitter van het comité voor de analyses van femicides en gendergerelateerde moorden

 

"Door die structuur stellen we op bepaalde momenten vast dat een vrouw gedood wordt omdat een man vindt dat zij hem niet mag verlaten, omdat iemands eer gekrenkt is, door seksueel geweld, door sekswerk... Die zaken gaan verder dan de dader, maar zijn terug te brengen tot op een maatschappelijk niveau."

"Dit probleem is niet nieuw, maar we zijn het sinds kort anders gaan bekijken", aldus Van Praet. "Vroeger hadden we het vaak over een passionele moord in plaats van over femicide. Dat was in grote mate hetzelfde, maar we hebben pas recentelijk oog voor die genderstructuren."

 

Aanbevelingen over de aanpak van femicide


Het comité moet ertoe bijdragen dat dit gendergerelateerde geweld in de toekomst beter bestreden kan worden. De Hoge Raad voor Justitie, het College van procureurs-generaal, het Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen, de federale politie, de lokale politie en het NICC zitten rond de tafel.

"Het is onze opdracht om de dynamieken achter femicide in ons land beter te leren begrijpen", vertelt Van Praet. "Anderzijds bekijken we hoe de maatschappij op deze misdrijven reageert. Hoe reageren politie, hulpverlening en justitie bijvoorbeeld?"

Die analyses zal het wetenschappelijk comité maken op basis van concrete gerechtelijke dossiers. "We willen in eerste instantie recent afgesloten zaken aan bod laten komen en dus niet kijken naar oude zaken. Het beleid is sindsdien ook veranderd. Daarnaast is het door het geheim van onderzoek eenvoudiger om te starten met dossiers die gerechtelijk afgesloten zijn."

"Op basis van kwalitatieve en retrospectieve analyses van die concrete gevallen, zullen we aanbevelingen doen. Die kunnen zowel over de politiek gaan, als over strafrechtelijk beleid of over het functioneren van de politie. Het kan alle richtingen opgaan. Als comité zullen we ook opvolgen wat er met onze aanbevelingen wordt gedaan."

Eerste aanbevelingen over 2 jaar

Hoeveel tijd het comité nodig zal hebben om verandering teweeg te brengen? "We moeten realistisch blijven. We zullen met kleine stapjes vooruitgaan", stelt Van Praet.

"In de wet staat dat het doel is om femicide te voorkomen, maar daar zullen we de komende jaren zeker niet in slagen. Dit is zo'n complex en wijdverspreid probleem", vertelt ze. "Om in kaart te brengen hoe groot het probleem precies is, verzamelt het Instituut voor Gelijkheid van Mannen en Vrouwen nu data." Die organisatie komt vanaf 2026 met een jaarlijks rapport.

"Ik verwacht dat de eerste aanbevelingen van ons comité pas over 2 jaar klaar zullen zijn. We willen dit echt zo grondig mogelijk doen", besluit ze. "Bovendien moeten we deze methode van samen analyseren nog op punt stellen. Een samenwerking tussen justitie, politie en wetenschap is dan ook echt wel innovatief."